Kleur ontlasting
De betekenis per kleur, de oorzaken en wanneer een darmtest zinvol is
De kleur van je ontlasting zegt iets over je spijsvertering. Normale ontlasting is bruin, en die tint schuift van dag tot dag mee met wat je eet. Groen kan wijzen op een snelle doorvoer, geel op moeite met het verteren van vetten, en heel licht of grijs op iets met de gal. Zwart en helderrood vragen om directe aandacht. Op deze pagina staat per kleur wat die kan betekenen, welke oorzaken erachter kunnen zitten en welk onderzoek daarbij past.
Door: Janna Koopmandiëtist met focus op darmgezondheid (13+ jaar)Eindredactie: Sam Bracke, content specialist & bewegingsdeskundige
- 8,9/10 klantenbeoordeling
Wat zegt de kleur van je ontlasting?
Ontlasting is bruin doordat gal, die de lever aanmaakt, tijdens de vertering wordt omgezet. Alles wat die omzetting beïnvloedt, verandert dus ook de kleur: hoe snel voedsel door je darmen gaat, hoeveel gal er in de darm komt, en wat je hebt gegeten. Een enkele afwijkende dag zegt weinig. Een kleur die aanhoudt, zegt meer.
De kleur van je ontlasting kan veel vertellen over hoe je spijsvertering werkt. Kijk daarnaast ook naar vorm en geur: samen geven ze een completer beeld dan kleur alleen.
Naast kleur zijn vorm en stevigheid een eigen signaal. Wil je weten wat de structuur van je ontlasting zegt, lees dan de pagina over de consistentie van ontlasting. Is je ontlasting vooral zacht, plakkerig of vettig, dan is brijige ontlasting de pagina die daar diep op ingaat. Speelt er meer dan alleen je ontlasting, kijk dan bij darmklachten en hun mogelijke oorzaken.
Welk onderzoek past bij een afwijkende kleur?
De kleur van je ontlasting hangt samen met hoe je vetten en koolhydraten verteert en hoe snel voedsel je darmen doorloopt. De Darmtest vertering is hier het meest directe onderzoek: die test rapporteert naast de vertering ook de kleur en consistentie van je ontlasting.
Darmtest vertering
Deze verteringstest laat zien hoe goed je vetten, koolhydraten (zetmelen) en vezels verteert en hoe de zuurtegraad in je darmen is. Daarnaast geeft de test informatie over de kleur en consistentie van je ontlasting, wat bij een afwijkende kleur precies de vraag is.
- Rapporteert kleur en consistentie van je ontlasting
- Inzicht in de vertering van vetten, zetmelen en vezels
- Thuis af te nemen, nuchter zijn hoeft niet
- Nuttig bij gele, groene of sterk ruikende ontlasting
Of kies een breder onderzoek
Deze twee zijn alternatieven, geen aanvulling op de verteringstest. In beide zit de vertering al, plus een reeks andere darmwaarden. Je kiest er dus één, afhankelijk van hoe lang de klachten al spelen en wat er verder meespeelt.
Darmtest XL Plus
Bij langdurig afwijkende ontlasting, diarree of meerdere darmklachten tegelijk. 18 darmwaarden in één ontlastingsmonster: naast vertering en ontlasting ook darmflora, ontsteking, afweer en darmbarrière, glutengevoeligheid en zes veelvoorkomende parasieten. Dat parasietenonderdeel maakt een losse parasietentest hier overbodig. Uitslag binnen 10 werkdagen.
Darmtest XL Pro
Bij gele, bleke, vettige, plakkerige of sterk ruikende ontlasting. 22 darmwaarden in één ontlastingsmonster, verdeeld over vijf gebieden. Het verschil met de XL Plus zit vooral in de richting van gal en alvleesklier: galzuren en pancreas-elastase komen hier wel aan bod. Uitslag binnen 10 werkdagen.
Ervaringen met onze darmtesten
★★★★★
“Zowel intollerantie test en darm test gaven mijn goeie inzichten bij wat ik al gedaan heb. Ben personal trainer en ga deze ook zeker aanraden aan klanten van mijn zodat ze beter inzicht krijgen in hun gezondheid”
V. Bovenkarspel, november 2024
★★★★★
“De uitslag van mijn microbioomtest …. een zeer uitgebreide test, is zeer goed ontvangen. Alles overduidelijk en prettig om te lezen, ook de adviezen erbij. Een echte aanrader. Dankjewel.”
O. Breskens, augustus 2024
★★★★★
“Na wat problemen met mijn darmen besloten om een analyse te doen naar parasieten, bestellen op de website ging makkelijk , snel discreet bezorgd en de test uitvoeren ging ook makkelijk De uitslag had ik binnen een week. Gelukkig geen parasiet aangetroffen in de ontlasting, tevreden over de service en uiteraard het product, top”
T. Tilburg, augustus 2023
Ervaringen van klanten van Mijnlabtest. Een ervaring van iemand anders zegt niets over jouw uitslag. Alle originele reviews bekijken
De kleuren ontlasting en hun oorzaken
Een normale kleur ontlasting is bruin; dat wijst op een spijsvertering die zijn werk doet. Elke andere tint heeft zijn eigen mogelijke verklaringen. Hieronder staan ze op een rij.
Klik hieronder op de kleur waarover je meer wilt lezen:
Donkerbruine ontlasting
Donkerbruine ontlasting is meestal normaal, tenzij er andere klachten bij komen. Heb je bijvoorbeeld donkerbruine ontlasting maar ook obstipatie, dan verloopt je spijsvertering niet soepel. Meer water drinken en meer groente en fruit eten kan dan al helpen.
Naast de kleur tellen ook geur en consistentie mee. Is je ontlasting donkerbruin maar keihard of waterdun, dan werkt je spijsvertering alsnog niet optimaal. Datzelfde geldt bij een heel sterke geur, of als je te vaak (diarree) of te weinig (obstipatie) naar het toilet gaat. In die gevallen kan de darmtest vertering je meer inzicht geven.
Lichtbruine ontlasting
Lichtbruine of beige ontlasting geldt over het algemeen als normaal. De bruine kleur komt niet uit je eten zelf: bilirubine uit de gal wordt in de dikke darm door bacteriën omgezet in urobilinogeen en vervolgens in stercobiline, en dat geeft ontlasting haar bruine tint. Hoe snel de darmpassage verloopt en hoeveel vocht en vezels er in het spel zijn, bepaalt mee hoe licht of donker die tint uitvalt. Bij vezelrijk eten en veel drinken is een lichtere tint dus niet ongewoon.
Wordt je ontlasting te dun, te vast of sterk ruikend, dan kan de darmtest vertering meer inzicht geven in je vertering.
Weet je niet welke test bij je klachten past?
Bij een afwijkende kleur hangt de beste test af van welke kleur het is en welke klachten erbij horen. Beantwoord een paar vragen over je situatie, dan helpt onze Test Coach bepalen welke test het meeste oplevert.
- Stelt gerichte vragen over je klachten
- Adviseert de test die daarbij past
- Dag en nacht bereikbaar
Lichte, witte of grijze ontlasting
Heel lichte, witte of kleikleurige ontlasting is de kleur waar je het snelst iets mee moet doen. Ontlasting krijgt zijn bruine kleur van gal; blijft die kleur weg, dan komt er mogelijk te weinig gal in de darm.
- Problemen met galwegen, lever of alvleesklier: als de ontlasting grijs of kleikleurig is, kan dat wijzen op een verstopping in de galwegen waardoor gal de darm niet bereikt. Dat kan voorkomen bij galstenen, bij een probleem van de galwegen of de pancreas, of bij een leveraandoening zoals hepatitis. Neem hierbij direct contact op met een arts voor verder onderzoek.
- Een vetarm eetpatroon: soms is de kleur lichter doordat je weinig vet eet. Er is dan minder gal nodig om vetten te verteren.
- Een snelle passage door de darmen: gaat voedsel snel door je darmen, dan wordt gal niet volledig afgebroken en blijft de kleur lichter.
- Wormen in de ontlasting: zie je alleen witte puntjes in je ontlasting, dan kan dat op wormen wijzen.
Bij punt 2 en 3 kan de darmtest vertering inzicht geven in je vetvertering. Vermoed je punt 4, dan bestaat daar de test Wormen en maden (€ 100,00) voor.
Gele ontlasting
Gele ontlasting, of geel slijm bij de ontlasting, wijst vaak op vet dat niet goed wordt verteerd of opgenomen. Dat geeft een gelige, vettige uitstraling.
- Vetmalabsorptie: je lichaam heeft moeite vetten te verteren en op te nemen. Dat kan gebeuren bij coeliakie, waarbij de darmwand beschadigd is door een reactie op gluten.
- Lever- of galproblemen: galblaas en lever spelen een grote rol bij de vetvertering. Een obstructie in de galwegen, bijvoorbeeld door galstenen, of een leveraandoening kan de afgifte van gal verminderen.
- Een darmparasiet: een infectie in het maag-darmkanaal, bijvoorbeeld door Giardia lamblia, kan diarree en gele ontlasting geven.
- Geel voedsel: veel geel of oranje voedsel zoals wortel of zoete aardappel, of bepaalde supplementen, kan de kleur tijdelijk geel maken.
- Alcohol of drugs: merk je gele ontlasting terwijl je regelmatig alcohol drinkt of drugs gebruikt, dan kan dat een teken zijn dat je lever of alvleesklier onder druk staat. Zoek dan medische hulp.
Houdt gele ontlasting aan, of gaat het samen met buikpijn, gewichtsverlies of vermoeidheid, ga dan naar je huisarts. Een arts kan nagaan of er sprake is van coeliakie of van een gal-, lever- of alvleesklierprobleem. Vermoed je een reactie op gluten en wil je dat zelf laten onderzoeken, dan is er de glutenintolerantie en coeliakie. Heb je geen geel voedsel gegeten en zijn medische oorzaken door je arts bekeken, dan kan een infectie of parasiet meespelen; daarvoor is de darmparasieten de gerichte keuze.
Groene ontlasting
Groene ontlasting heeft meestal een onschuldige verklaring. Gal is van zichzelf groen; pas tijdens de vertering wordt het bruin. Gaat voedsel snel door je darmen, dan is daar geen tijd voor en blijft de kleur groen.
- Groen voedsel: veel groene groenten zoals spinazie of boerenkool, of producten met groene kleurstof.
- IJzerpreparaten en medicijnen: ijzersupplementen, antibiotica en bepaalde andere medicijnen kunnen de kleur veranderen.
- Diarree of een snelle passage: gaat voedsel te snel door de darmen, dan wordt gal niet volledig afgebroken en blijft de ontlasting groen.
- Een infectie: groene ontlasting is meestal onschuldig, maar kan ook horen bij een infectie of een andere aandoening die de spijsvertering beïnvloedt.
Houdt groene ontlasting aan, zeker samen met buikpijn, misselijkheid of gewichtsverlies, raadpleeg dan je huisarts. Heb je niet overmatig groen gegeten en gebruik je geen medicijnen die dit kunnen geven, dan kan de darmtest vertering of de darmparasieten passend zijn, zeker bij dunne ontlasting.
Donkerrode of zwarte ontlasting
Zwarte of heel donkere ontlasting neem je serieus, vooral als het aanhoudt of samengaat met andere klachten.
- Een bloeding hoger in het spijsverteringskanaal: in de maag of de dunne darm, bijvoorbeeld door een maagzweer, een scheurtje in de slokdarm of een andere inwendige bloeding. Bloed dat zich met maagsappen mengt, wordt donker en geeft een zwarte, teerachtige ontlasting (melena). Raadpleeg hierbij een arts.
- IJzersupplementen of medicijnen: bijvoorbeeld bismutsubsalicylaat. Die kunnen de ontlasting tijdelijk donker kleuren zonder dat er iets ernstigs speelt.
- Obstipatie: blijft ontlasting lang in de dikke darm, dan wordt er meer water uit onttrokken. De ontlasting droogt uit en wordt donkerder en harder.
Heb je zwarte of zeer donkere ontlasting die niet door voeding of medicijnen te verklaren is, of komen er klachten bij zoals buikpijn, duizeligheid of bloedarmoede, zoek dan zo snel mogelijk medische hulp. Zwarte, teerachtige ontlasting kan wijzen op een bloeding hoger in het maag-darmkanaal, en dat vraagt om directe beoordeling door een arts. Welk onderzoek daarbij past bepaalt de arts. Een zelftest is hier niet op zijn plaats: een calprotectinewaarde zegt iets over ontsteking en stelt zo'n bloeding niet vast.
Speelt vooral obstipatie mee, dan kan de darmtest vertering meer inzicht geven in hoe je vetten, zetmelen en vezels verwerkt.
Helderrood bloed in de ontlasting
Bloed bij de ontlasting kan uiteenlopende oorzaken hebben, van onschuldig tot ernstig. Helderrood bloed kan ook in het slijm bij de ontlasting zitten. De kleur en de hoeveelheid geven een aanwijzing over de herkomst.
- Een ontsteking in de darmen: bijvoorbeeld colitis ulcerosa, de ziekte van Crohn, diverticulitis (een ontstoken uitstulping in de darmwand) of poliepen. Ga hiermee direct naar een arts voor verder onderzoek. Welk onderzoek daarbij past bepaalt de arts.
- Aambeien of scheurtjes rond de anus: kleine hoeveelheden bloed, bijvoorbeeld bij het afvegen, komen vaak hiervan. Je huisarts kan hier een zalf voor voorschrijven.
- Rood voedsel: bietjes of tomatensap kunnen de ontlasting rood kleuren. Dan is er niets aan de hand.
Bij punt 2 en 3 is er meestal geen reden voor zorg, tenzij er andere klachten bij komen zoals hevige buikpijn, gewichtsverlies of een ontlastingspatroon dat verandert. Lees meer over de oorzaken van een darmontsteking.
Welke darmtest past bij jouw kleur en klachten?
Bij een afwijkende kleur zonder verdere klachten kan de darmtest vertering het meeste opleveren: die rapporteert kleur en consistentie en kijkt naar hoe je vetten, zetmelen en vezels verwerkt. Spelen de klachten al langer of komen er meer darmklachten bij, dan is de Darmtest XL Plus het bredere alternatief, inclusief glutengevoeligheid en parasieten. Is je ontlasting geel, bleek, vettig of sterk ruikend, dan kan de Darmtest XL Pro passen, omdat die ook galzuren en pancreas-elastase meeneemt. Je kiest er één: in alle drie zit de vertering al.
* Onze testen zijn informatief bedoeld. Enkel de (huis)arts kan een diagnose stellen. Daarom is het essentieel om bij vermoeden van darmziekte of -aandoening contact op te nemen met je huisarts. Neem bij bloed in de ontlasting, hevige onverklaarbare buikpijn en/of ongewenst gewichtsverlies direct contact op met een arts.
Wanneer naar de dokter bij een afwijkende kleur van ontlasting?
Een tijdelijke kleurverandering is meestal onschuldig en komt vaak door voeding of een kortdurende verstoring van de spijsvertering. Toch kan een afwijkende kleur bij een onderliggende aandoening horen. Een afwijkende kleur die aanhoudt kan wijzen op galwegproblemen, een lever- of alvleesklieraandoening, een bloeding in het spijsverteringskanaal of een darmontsteking.
Neem contact op met je huisarts bij:
- Een kleurverandering die langer dan twee weken duurt
- Bloed, slijm of pus in de ontlasting
- Hevige of aanhoudende buikpijn
- Onverklaard gewichtsverlies of vermoeidheid
- Lichte, grijze of witte ontlasting
- Zwarte, teerachtige ontlasting
Meer over je ontlasting en je darmen
Zoek je informatie over een ander kenmerk van je ontlasting, of over een klacht die erbij speelt?
Veelgestelde vragen over de kleur van je ontlasting
1. Welke kleur ontlasting is normaal?⌄
Normale ontlasting is bruin, al kan de tint per dag verschillen door wat je eet. Let naast kleur ook op vorm, geur en frequentie. Blijft je ontlasting heel hard, waterig of afwijkend van structuur, dan geeft de darmtest vertering ook inzicht in je vertering en consistentie.
2. Wat betekent lichtbruine of beige ontlasting?⌄
Lichtbruine ontlasting is meestal normaal, vooral bij vezelrijke voeding en voldoende vocht. Wordt de ontlasting vettig, brijig of sterk ruikend, dan kan dat op verteringsproblemen wijzen. In dat geval kan de darmtest vertering laten zien of vetten en koolhydraten goed worden verteerd.
3. Wat betekent gele ontlasting?⌄
Gele, vettige ontlasting kan ontstaan bij vetmalabsorptie of bij een verstoring van lever, galblaas of alvleesklier. Soms komt de kleur gewoon door voeding. Klachten na het eten van gluten kunnen wijzen op glutensensitiviteit of coeliakie; de Gluten Intolerantie Test kan dat verder onderzoeken. Een afwijkende uitslag is een aanwijzing; coeliakie stelt een arts vast.
4. Welke testen zijn het meest zinvol bij een afwijkende kleur?⌄
Bij verteringsklachten kan de darmtest vertering het meeste opleveren; die rapporteert ook kleur en consistentie. Spelen de klachten al langer of komen er meer darmklachten bij, dan is de Darmtest XL Plus het bredere alternatief, inclusief parasieten. Bij gele, bleke of vettige ontlasting kan de Darmtest XL Pro passen, omdat die ook naar galzuren en pancreas-elastase kijkt. Je kiest er een: de vertering zit in alle drie.
5. Wat betekent lichte, witte of grijze ontlasting?⌄
Heel lichte of grijze ontlasting kan wijzen op problemen met de galwegen, lever of alvleesklier en vraagt om medisch advies. Zie je witte puntjes die op wormen lijken, dan is de test Wormen en maden gerichter. Heeft je arts medische oorzaken bekeken, dan kan een darmtest vertering aanvullend inzicht geven in je vertering.
6. Wat betekent groene ontlasting?⌄
Groene ontlasting is vaak onschuldig, bijvoorbeeld door groene groenten of ijzersupplementen. Bij een snelle darmpassage blijft de gal groener en kleurt de ontlasting mee. Houdt het aan zonder duidelijke verklaring, dan kan een darmtest vertering of een parasieten test relevant zijn, zeker bij diarree.
7. Wat betekent donkerrode of zwarte ontlasting?⌄
Zwarte, teerachtige ontlasting kan wijzen op een bloeding hoger in de darmen; helderrood bloed past soms bij aambeien. Neem bij zwarte ontlasting, veel bloed, buikpijn of duizeligheid direct contact op met je huisarts; dat vraagt om medische beoordeling en niet om een zelftest. Heeft je arts ernstige oorzaken uitgesloten en blijven er klachten, dan kan een breder darmonderzoek zoals de Darmtest XL Plus aanvullend inzicht geven.
8. Kan een medicijn of supplement de kleur van mijn ontlasting veranderen?⌄
Ja. IJzersupplementen kunnen de ontlasting donker of groen maken, bismutsubsalicylaat kan haar zwart kleuren en antibiotica kunnen de darmflora en daarmee de kleur veranderen. Is er een duidelijke verklaring in je medicijn- of supplementgebruik, dan is de kleurverandering meestal tijdelijk.
De uitslagen zijn uitsluitend informatief. Alleen een arts kan een officiële diagnose stellen en een behandelplan opstellen.
Staat je vraag er niet bij?
Onze klantenservice helpt je met vragen over de test, de afname of je uitslag. We denken graag mee over welke test bij je klachten past.
Laat kleur en consistentie meemeten
De Darmtest vertering rapporteert naast de vertering van vetten, zetmelen en vezels ook de kleur en consistentie van je ontlasting. Zo weet je of de kleur bij jouw vertering past.
Betrouwbare bronnen over de kleur van ontlasting
- Kalakonda, A., Jenkins, B. A., & John, S. (2023). Physiology, Bilirubin. StatPearls. Lees meer
- Zuckerman, G. R., et al. (1995). An objective measure of stool color for differentiating upper from lower gastrointestinal bleeding. Lees meer
- Bouma, M., et al. (2024). NHG-Standaard Rectaal bloedverlies (M89). Nederlands Huisartsen Genootschap. Gepubliceerd februari 2017, herzien mei 2024. Lees meer
- Tan, C.-K., et al. (2013). Green feces. QJM: An International Journal of Medicine, 106(3), 287. Lees meer
- Guo, J., et al. (2021). Case report: white colored stool, an early sign of cystic fibrosis in infants. Lees meer
Bekijk alle bronnen ↓Verberg overige bronnen ↑
- NHG (2022). NHG-Standaard Prikkelbaredarmsyndroom (PDS), versie 1.2. Nederlands Huisartsen Genootschap. Lees meer
- Hooymans, C. D., et al. (2021). NHG-Standaard Maagklachten (M36). Nederlands Huisartsen Genootschap. Gepubliceerd maart 2021, herzien april 2025. Lees meer
- Chumpitazi, B. P., et al. (2016). Bristol Stool Form Scale reliability and agreement decreases when determining Rome III stool form designations. Lees meer
- Vila, A. V., et al. (2020). Impact of commonly used drugs on the composition and metabolic function of the gut microbiota. Lees meer
- Sevilmis, B., et al. (2021). Effects of psyllium fiber on in vitro digestion and structure of different types of starches. Lees meer
- Pagliai, G., et al. (2020). Consumption of ultra-processed foods and health status: a systematic review and meta-analysis. Lees meer
- Anderson, J. W., et al. (2009). Health benefits of dietary fiber. Lees meer
- Konturek, P. C., et al. (2011). Stress and the gut: pathophysiology, clinical consequences, diagnostic approach and treatment options. Lees meer
- Tahbaz, H. S., et al. (2011). Psychological disorders in patients with chronic constipation. Gastroenterology and Hepatology from Bed to Bench, 4(3), 159–163. Lees meer
- Bi, L., et al. (2004). Exercise and gastrointestinal function and disease: an evidence-based review of risks and benefits. Lees meer
- Choby, B. A., et al. (2008). Toilet training. Lees meer