Allergie en intolerantie

Allergie en intolerantie

Het verschil in het kort, alle onderwerpen op een rij en welk onderzoek bij welke vraag past

Reageer je op iets wat je eet, inademt of aanraakt, dan is de eerste vraag wat voor reactie het is. Bij een allergie is je afweersysteem betrokken. Bij een intolerantie gaat het om de vertering of opname van een stof, zonder afweerreactie. Dat onderscheid bepaalt welk onderzoek zinvol is en wat je daarna kunt doen.

Dit is de overzichtspagina voor allergie en intolerantie. Je leest hier het verschil in het kort, je vindt per klacht de pagina waar het onderwerp uitgebreid staat en je ziet welke test bij welke vraag past.

Janna Koopman Door: Janna KoopmanDiëtist met focus op darmgezondheid (13+ jaar)
Eindredactie: Sam Bracke, content specialist & bewegingsdeskundige

In dit artikel lees je:

  • ISO 15189-geaccrediteerd laboratorium
  • Geen afspraak of verwijzing nodig
  • Thuis afnemen
  • 8,9/10 klantenbeoordeling
De basis

Allergie en intolerantie naast elkaar

Een allergie en een intolerantie geven soms dezelfde klachten, maar er zit een ander mechanisme achter. Hieronder staan de belangrijkste verschillen naast elkaar. Het volledige overzicht, met de uitzonderingen, staat op de pagina over het verschil tussen allergie en intolerantie.

Allergie

Afweersysteem, meestal via IgE
Wat er gebeurt
Je afweersysteem reageert op een stof die op zichzelf onschadelijk is, zoals pollen, huidschilfers van een dier of een eiwit in voeding.
Snelheid
Meestal snel, binnen minuten tot een uur. Bij een contactallergie en bij sommige voedselallergieën pas na uren of dagen.
Hoeveelheid
Een kleine hoeveelheid kan al een reactie geven.
Onderzoek
Een IgE-bloedtest of huidpriktest, altijd beoordeeld samen met je klachten.

Intolerantie

Vertering of opname, geen afweerreactie
Wat er gebeurt
Je lichaam verteert of verwerkt een stof minder goed, bijvoorbeeld doordat er te weinig van een enzym is.
Snelheid
Vaak vertraagd, na uren en soms pas na een dag.
Hoeveelheid
Er is meestal een drempel. Een klein beetje gaat vaak goed.
Onderzoek
Verschilt per stof. Bij lactose en fructose een waterstofademtest via de huisarts, verder weglaten en weer invoeren.

In het kort

  • Bij een allergie is je afweersysteem betrokken. Zonder afweerreactie is het geen allergie, maar bijvoorbeeld een intolerantie.
  • Een intolerantie gaat over vertering of opname. De klachten zitten vooral in de buik en zijn zelden gevaarlijk.
  • Coeliakie is geen allergie en geen intolerantie. Het is een auto-immuunziekte waarbij gluten de dunne darm beschadigen.
  • Voor allergie en intolerantie bestaan verschillende metingen. Er is geen test die beide in één keer beantwoordt.
  • Bel 112 bij zwelling van tong of keel, benauwdheid of duizeligheid kort na blootstelling. Dat kan anafylaxie zijn.
Overzicht

Waar heb je last van?

Zoek de klacht die het dichtst bij je situatie komt. Achter elke kaart staat de pagina waar het onderwerp uitgebreid wordt uitgelegd, met de oorzaken, wat je zelf kunt doen en welk onderzoek erbij past.

Allergie

Intolerantie en reacties op voeding

Buikklachten zonder duidelijk verband met voeding

Heb je vooral buikpijn, een opgeblazen gevoel of een wisselende stoelgang zonder duidelijk verband met één product, kijk dan ook bij darmklachten of bij het prikkelbare darm syndroom. Alle onderwerpen over maag en darmen staan op darmgezondheid.

Onderzoek

Welk onderzoek past bij welke vraag?

Voor allergie en intolerantie bestaan verschillende metingen. Kies daarom op basis van het verloop van je klachten, niet allebei tegelijk. Dit zijn de twee veelgekozen routes.

1

Snelle, duidelijke klachten

Klachten kort na contact met pollen, dieren, huisstofmijt of voeding passen bij een allergie.

Allergietest pro

Allergietest pro

Meet IgE tegen 300 allergenen uit 149 bronnen. Een positieve uitslag betekent sensibilisatie en is geen diagnose.

Wanneer doe je deze test?⌄

Bij terugkerende neus- of oogklachten rond pollen, huisstofmijt of huisdieren, bij huidreacties zonder duidelijke oorzaak of bij snelle reacties kort na het eten. Ook als je klachten in verschillende situaties krijgt en overzicht wilt houden. Heb je ooit zwelling of benauwdheid gehad, ga dan eerst naar je huisarts.

IgE tegen 300 allergenen · vingerprik, maandag tot en met donderdag · uitslag binnen twee weken

2

Klachten die later komen

Klachten die later komen en met je eten samenhangen, passen eerder bij een intolerantie.

Voedselintolerantie test pro

Voedselintolerantie test pro

Meet je IgG-reactie op 287 voedingsmiddelen, waaronder melk en ei. IgG laat vooral zien dat je lichaam een voedingsmiddel is tegengekomen. De uitslag is een startpunt voor weglaten en weer invoeren, geen diagnose.

Wanneer doe je deze test?⌄

Bij buikklachten na het eten, zoals een opgeblazen gevoel, buikpijn of een wisselende stoelgang. Of als je een tijdelijke eliminatiefase wilt voorbereiden en die met een diëtist of arts wilt bespreken. Eet in de weken voor de afname gevarieerd.

IgG tegen 287 voedingsmiddelen in 13 categorieën · vingerprik · uitslag binnen twee weken

Denk je aan één stof, zoals histamine of gluten, dan staat de passende test op de pagina van die stof. Alle allergie- en intolerantietesten vergelijk je in het vergelijkingsoverzicht.

Wat deze testen niet doen. Een allergietest meet geen intolerantie en een intolerantietest meet geen allergie. Een contactallergie voor nikkel of parfum staat in geen van beide: daarvoor is een plakproef bij de dermatoloog nodig. Heb je ooit een reactie gehad met zwelling of benauwdheid, ga dan naar de huisarts en niet naar een thuistest.

Een uitslag van Mijnlabtest is informatief en geen diagnose. Wat een uitslag voor jouw klachten betekent, beoordeelt een huisarts, allergoloog of diëtist samen met jou. Een onopvallende uitslag betekent niet dat je geen allergie of intolerantie hebt.

Test Coach

Twijfel je welke test bij je past?

Beantwoord een paar vragen over je klachten en wanneer je er last van hebt. De Test Coach helpt je bepalen welk onderzoek nu het meeste oplevert.

  • Ik weet niet of het een allergie of een intolerantie is
  • Mijn klachten komen steeds na het eten
Bekijk de keuzehulp Test Coach

De Test Coach vervangt geen arts en stelt geen diagnose.

Test CoachMijnlabtest
Hallo, ik ben je persoonlijke Test Coach en sta altijd voor je klaar 🤩
Benieuwd welke test het beste bij je past? Ik ga je helpen ✅
Waar heb je op dit moment het meeste last van?
Stuur ons een bericht...
Belangrijk

Wanneer ga je naar de dokter?

Bij zwelling van tong of keel, benauwdheid of duizeligheid kort na blootstelling bel je direct 112 of de huisartsenpost. Wij beoordelen geen klachten. Maak verder een afspraak met je huisarts bij een van deze signalen.

  • Je hebt ooit een reactie gehad met zwelling, benauwdheid of flauwvallen
  • Je bent benauwd of hoort een piepende ademhaling
  • Je hebt onbedoeld gewichtsverlies of blijvende buikklachten
  • Je hebt bloed bij de ontlasting
  • Het gaat om een kind met aanhoudende klachten of een reactie op voeding
  • Je overweegt hele voedingsgroepen te schrappen
  • Vrij verkrijgbare medicatie helpt onvoldoende
  • Je denkt dat je allergisch bent voor een geneesmiddel
Vragen

Veelgestelde vragen over allergie en intolerantie

Wat is het verschil tussen een allergie en een intolerantie?⌄

Bij een allergie reageert je afweersysteem op een stof die op zichzelf onschadelijk is. Bij een intolerantie verteert of verwerkt je lichaam een stof minder goed, zonder afweerreactie. Een allergie geeft meestal snel klachten, al bij een kleine hoeveelheid. Een intolerantie geeft vaker vertraagde klachten boven een bepaalde hoeveelheid. Er zijn uitzonderingen aan beide kanten. Die staan op de pagina over het verschil tussen allergie en intolerantie.

Is coeliakie een allergie of een intolerantie?⌄

Geen van beide. Coeliakie is een auto-immuunziekte waarbij het afweersysteem op gluten reageert en de dunne darmwand beschadigt. Een arts stelt de diagnose met bloedonderzoek en meestal een biopt. Stop daarom niet met gluten voordat het onderzoek is afgerond. Lees meer over glutenintolerantie en coeliakie.

Kan een intolerantie gevaarlijk zijn?⌄

Zelden. Een intolerantie geeft vooral buikklachten, die wel heel vervelend kunnen zijn. Een uitzondering is erfelijke fructose-intolerantie. Die is zeldzaam, aangeboren en ernstig. Het dieet hoort dan strikt bij een arts. Lees daarover op de pagina over fructose-intolerantie.

Kan ik op allergie en intolerantie tegelijk laten testen?⌄

Dat kan, maar het is meestal niet de beste keuze. Het zijn twee verschillende metingen: een allergietest meet IgE en een intolerantietest meet IgG. Kijk eerst naar het verloop van je klachten en kies de route die daarbij past. Twijfel je, dan helpt de Test Coach.

Betekent een positieve allergietest dat ik allergisch ben?⌄

Het betekent dat je gesensibiliseerd bent: je maakt IgE-antistoffen tegen die stof aan. Dat is een voorwaarde voor een allergie, maar niet hetzelfde. Een deel van de mensen met aantoonbaar IgE heeft er geen klachten van. Van een allergie is pas sprake als de uitslag past bij klachten die opkomen bij blootstelling. Die beoordeling maakt een arts, samen met jou.

Wat zegt een IgG-uitslag?⌄

Een IgG-uitslag laat zien tegen welke voedingsmiddelen je lichaam IgG-antistoffen aanmaakt. Dat weerspiegelt vooral dat je lichaam die voedingsmiddelen is tegengekomen. Een verhoogde waarde is geen bewijs dat een product je klachten veroorzaakt. Gebruik de uitslag als startpunt om te kiezen waar je met weglaten en weer invoeren begint. Meer daarover lees je in wat een IgG-uitslag wel en niet zegt.

Mag ik zelf voedingsmiddelen weglaten?⌄

Een product enkele weken weglaten om te kijken wat je klachten doen, kan een zinvolle stap zijn. Schrap je meerdere voedingsmiddelen of hele voedingsgroepen, vraag dan begeleiding van een diëtist. Zo voorkom je dat je te weinig vezels, eiwitten, vitamines of mineralen binnenkrijgt. Bij een vermoeden van coeliakie stop je niet met gluten voordat het onderzoek is afgerond.

Wanneer moet ik naar de huisarts?⌄

Bij zwelling van tong of keel, benauwdheid of duizeligheid kort na blootstelling bel je direct 112. Maak verder een afspraak als je ooit een heftige reactie hebt gehad, als je benauwd bent, bij onbedoeld gewichtsverlies, blijvende buikklachten of bloed bij de ontlasting, als het om een kind gaat, als je overweegt hele voedingsgroepen te schrappen of als je denkt allergisch te zijn voor een geneesmiddel.

De informatie op deze pagina is algemeen van aard en vervangt geen medisch advies. Testuitslagen van Mijnlabtest zijn informatief. Alleen een arts kan een diagnose stellen en een behandeling voorschrijven.

Het team van Mijnlabtest
Hulp nodig

Staat je vraag er niet bij?

Onze klantenservice helpt je met vragen over de test, de afname of je uitslag en denkt mee over welke test bij je vraag past. Voor vragen over je klachten zelf ben je bij je huisarts aan het juiste adres.

Weten waar je op reageert

Kies de route die bij je klachten past

Snelle klachten na contact met een allergeen passen bij een allergietest. Klachten die later komen en met je eten samenhangen, passen eerder bij een intolerantieroute. Twijfel je, gebruik dan de Test Coach of het vergelijkingsoverzicht.

Onderbouwing

Betrouwbare bronnen over allergie en intolerantie

  1. Nijs M, Schep-Akkerman A, Wiersma Tj (2023). NHG-Standaard Voedselovergevoeligheid en coeliakie (M47). Nederlands Huisartsen Genootschap. De Nederlandse huisartsenrichtlijn over voedselallergie, voedselintolerantie en coeliakie, met de diagnostiek die daarbij hoort. Lees meer
  2. Nederlands Huisartsen Genootschap. NHG-Standaard Allergische en niet-allergische rinitis (M48). Nederlandse huisartsenrichtlijn over allergische neusklachten, zoals bij hooikoorts en een allergie voor dieren. De richtlijn beschrijft ook wanneer onderzoek naar specifiek IgE zinvol is. Lees meer
  3. Turnbull JL, Adams HN, Gorard DA (2015). Review article: the diagnosis and management of food allergy and food intolerances. Alimentary Pharmacology & Therapeutics, 41(1), 3–25, PubMed 25316115. Overzichtsartikel dat beide mechanismen naast elkaar zet en de diagnostische route per vorm beschrijft. Lees meer
  4. Stapel SO, Asero R, Ballmer-Weber BK, e.a. (2008). Testing for IgG4 against foods is not recommended as a diagnostic tool: EAACI Task Force Report. Allergy, 63(7), PubMed 18489614. Het Europese standpunt achter de kanttekening bij een IgG-uitslag. Lees meer
Bekijk alle bronnen⌄
  1. Cabanillas B (2020). Gluten-related disorders: celiac disease, wheat allergy, and nonceliac gluten sensitivity. Critical Reviews in Food Science and Nutrition, 60(15), 2606–2621, PubMed 31402697. Onderbouwing van de plaats van coeliakie als auto-immuunziekte. Lees meer
  2. Johansson SGO, Bieber T, Dahl R, e.a. (2004). Revised nomenclature for allergy for global use: Report of the Nomenclature Review Committee of the World Allergy Organization, October 2003. Journal of Allergy and Clinical Immunology, 113(5), PubMed 15131563. De internationale afspraak achter het onderscheid tussen allergie en niet-allergische overgevoeligheid. Lees meer
  3. Carr S, Chan E, Lavine E, Moote W (2012). CSACI Position statement on the testing of food-specific IgG. Allergy, Asthma & Clinical Immunology, 8(12), PubMed 22835332. Het Canadese standpunt met dezelfde strekking als de EAACI. Lees meer
  4. Thuisarts.nl (Nederlands Huisartsen Genootschap). Allergie: wat kan het zijn en hoe erg is het? Publieksinformatie over allergische klachten, de rol van de huisarts en wanneer aanvullend onderzoek nodig is. Lees meer
  5. Muraro A, Worm M, Alviani C, e.a. (2022). EAACI guidelines: Anaphylaxis (2021 update). Allergy, 77(2), PubMed 34343358. Onderbouwing van het herkennen van anafylaxie en het direct bellen van 112. Lees meer
  6. Dramburg S, Hilger C, Santos AF, e.a. (2023). EAACI Molecular Allergology User's Guide 2.0. Pediatric Allergy and Immunology, 34(S28), PubMed 37186333. Naslagwerk achter het onderscheid tussen sensibilisatie en klinische allergie. Lees meer

De informatie op deze pagina is bedoeld ter oriëntatie en vervangt geen medisch advies. Onze testen zijn informatief. Een diagnose stelt een arts. Prijzen en testinhoud zoals vermeld op mijnlabtest.nl, gecontroleerd op 29 september 2026.